• کسانی که در برداشت از روابط بین الملل آن را فراتر از نظام بین الملل ، جامعه ای مرکب از دولتها می دانند و قایل به اهمیت اهداف ، قواعد ، نهادها و ارزش ها و هنجارهای مشترک آن اند .( نام دیگر نظریه جامعه بین المللی ).
  • این مکتب  ریشه در خرد گرایی دارد. در عین پذیرش ماهیت آنارشیک روابط بین الملل بر اجتماعی بودن وجود اهداف و هنجارهای مشترک و همکاری میان دولتها تاکید دارد ، دگرگونی در ر.ب را ممکن اما دشوار می داند.
  • تاکید بر جامعه ب به جای نظام ب.
  • جامعه ب ی:گروهی از دولتها با آگاهی از برخی منافع مشترک و ارزشهای مشترک ، به یک جامعه شکل می دهند ، در روابط با یکدیگر خود را مقید به مجموعه ای مشترک از قواعد تصور کنند ، و در کارکرد نهادهای مشترک سهیم باشند.
  • تامکید دارند : جامعه ب امروز در اصل حاصل یک فرایند تاریخی است که با فرهنگ  و هنجارهای خاص اروپاییان در دوران مدرن شکل گرفته و سپس در یک روند تاریخی نسبتا بلند به کل جهان تعمیم یافته. برخلاف واقع گرایان که نظام ب را امری مفرض می گیرند.
  • تاکید بر نقش فرهنگ ،هنجارها ، قواعد حاکی از سازه انگارانه بودن است.
  • سیاست ب مسقل از فهم کنش گران که آن را می سازند ، نیست.
  • جامعه ب ساختاری غیر ارادی با یک نظام کارکردی مستقل از کنش گران نیست ( بر خلاف نظام ب ) ، انچه در جامعه ب می بینیم ، اعم از هنجارها ، نهادها ، عرف ها ، قواعد و ... هیچ یک ثابت و ایستا نیستند ، بلکه برساخته هایی هستند که در طول زمان تغییر می کنند.به وجود آمده ، متحل شده اند و بازهم متحول می شوند.
  • معمولا مکتب انگلیسی را دولت محور می دانند، تاکید نویسندگانی چون بول یا وایت بر کنشگران دولتی است.اما در مواردی از جمله در آثار متاخر بول و وینسنت ، می توان توجه آنها را به افراد انسانی به عنوان مرجع در ر.ب دید.( خصوصا در بحث راجع به حقوق بشر ).
  • بول در کنار جامعه دولتها و نظم ب از نظم جهانی نیز سخن می گوید . او برآن است که در کنار دولت به عنوان یکی از اشکال گروه بندی میان انسانها می توان اشکال دیگری نیز داشت . واحدهای تشکیل دهنده نظم جهانی افراد انسانی اند.
  • بول نسبت به جاذبه های جهان وطن انگارانه جامعه جهانی که اولویت برای آن عدالت نسبت به افراد انسانی باشد نه دولتها احساس همدلی داشت.

مبانی معرفت شناختی

  • در میان پیروان مکتب انگلیسی می توان گرایشهای کم وبیش متنوع معرفت شناختی را تشخیص داد
  • در نگاه انها تعهد نسبت به تحقیق رها از ارزش یا اتکا به روش جامعه شناختی تاکید می شود اما دوری از نگاه رفتارگرایانه به ر.ب نیز مورد توجه است.
  • آنچه که مشخص است بدبینی کلی مکتب انگلیسی به مطالعه علمی کمی گرایانه یا روایت آمریکایی از علم گرایی در ر.ب است.
  • نفی مشاهده مستقل از نظریه ، تفسیرگرایی ، نگاه تاریخی یا ایدئوگرافیک ( تاکید بر جنبه منحصر به فرد پدیده های تاریخی ) را می توان معرف رهیافت معرفت شناختی این مکتب دانست.
  • بول برآن است که داشتن یک چشک انداز نظری است که تعیین کننده چیزی است که ما می بینیم.
  • او با اشاره به غربی بودن علم ر.ب تاکید می کند که این امکان وجود دارد که نگاه غربی مانع از توجه به وجود دیدگاه های غیر غربی شود.
  • از نظر مکتب انگلیسی دولتها در جامعه ب توسط افرادی نمایندگی می شوند که نقش کارگزاری دارند ، پس باید بتوان اصول راهنمای رفتار آنها و معنایی را که برای کنشهای خود قایل اند ، شناخت.اما این کنشگران در خلا عمل نمی کنند ، بلکه در ساختار جامعه ب که شامل اصول و قواعد حقوقی است عمل می نمایند.
  • بول در تعریف نظریه سیاست ب آن را در کنار گزاره های اثباتی تعریف کننده یا تبیین کننده ، شامل گزاره های هنجاری مبین ملاحظات اخلاقی یا حقوقی که فرض می شود در مورد سیاست ب به کارگرفته می شوند ، می داند.
  • جدا کردن مسایل اخلاقی-هنجاری از ر.ب امکان پذیر نیست چون سرشت ر.ب این اجازه را نمی دهد.
  • سه سنت فکری مورد توجه وایت بیانگر سه موضع اخلاقی نیز هست ، واقع گرایی به دنبال اخلاقی غیر کمال گرایانه است ، انقلابی گری به دنبال عدالتی جهانی شمول است ، و خردگرایی در پی ترکیب ملاحظه کاری و تکلیف اخلاقی.
  • جامعه ب ی مبتنی بر اصول اخلاقی است و این اصول نزد شاخه کثرت گرای مکتب انگلیسی شامل نوعی اخلاق « کم مایه » (thin) و نزد شاخه همبستگی گرا شامل اخلاقیاتی «پرمایه » (thick) است.
  • نگاه تاریخی به ر.ب وجه دیگر مکتب انگلیسی است.
  • بول رفتار علمی را با هفت استدلال نفی می کند:
  1. رهیافت علمی با محدود کردن خود به آنچه به شکل منطقی و ریاضی اثبات شده باشد ، ابزارهای مفید برای درک موضوع ر.ب را از دست می دهد.بسیاری از مسایل ب ی جنبه اخلاقی یا فلسفی دارند که با این رهیافت نمی توان به پرسشهای اساسی در ر.ب پاسخ داد.
  2. اساسا در مواردی که طرفداران رهیافت علمی به موضوعات اساسی در ر.ب مانند جامعه ب ، جنگ و تعارض و ... می پردازند از روش علمی دور و به روش کلاسیک نزدیک می شوند.
  3. امیدی به انباشته شدن علم نیست ، این ناشی از خصوصیت حوزه ر.ب است که تعداد متغیرها غیر قابل کنترل است و امکان تجربه کنترل شده را نمی دهد.
  4. ایجاد مدل ها همراه با حذف متغیرهایی هستند که نمی توان آنها را کم اهمیت دانست.
  5. تاکید بر کمی کردن باعث ندیدن تفاوت میان پدیده ها است
  6. قوتهای رهیافت کلاسیک
  7. رهیافت علمی با گسستن از تاریخ و فلسفه از ابزار انتقاد خود محروم مانده است.
  • بول به ترکیب علوم اجتماعی و علوم انسانی باور داشت یعنی دانشمند ر.ب از یک سو به دنبال کشف و تبیین مسایل ب باشد و از سوی دیگر ، باید به وجود بعد اخلاقی در همه قلمروهای کنش سیاسی توجه داشته باشد.
  • مکتب انگلیسی در کل در بعد معرفت شناختی بیشتر نگاه تاریخی و تفسیری دارد.

مکتب انگلیسی و جامعه بین المللی

  • مکتب انگلیسی دو فرض واقع گرایی/نوواقع گرایی را که نظام ب آنارشیک است و دولتها کنشگران مسلط (نه تنها کنشگران ) را می پذیرند.
  • منظور از آنارشی در نگاه افراد مختلف متفاوت است ، برخی هابزی اند یعنی آنارشی را به معنای فقدان نظم می دانند اما وایت به معنای فقدان حکومت نه فقدان نظم می داند.
  • از نظر بول مسئله آنارشی و رابطه آن با نظم و امکان همکاری در میان کنشگران در نظام ب محوری ترین موضوعات در حیات ب و نظریه ر.ب است.
  • به بیان وایت جامعه داخلی قلمرو «زندگی خوب» و یا به تعبیری «عدالت » است ، اما نظام ب قلمرو «بقا» است و در آن نمی توان از عدالت و اخلاق سخن گفت.یا انتظار شکل گیری نظمی پایدار یا همکاری میان واحدهای حاکم به شکلی واقعی و مستمر داشت.
  • می توان گفت برداشتهای مکتب انگلیسی از آنارشی در سه محور : رفتار کنشگران در آنارشی ، عامل تعدیل رفتار کنشگران و منطق آنارشی ؛ میانه ی برداشت واقع گرایان /نوواقع گرایان و برداشت انقلابی/آرمان گرا است.
  • بول : نظم عبارت است از وجود رابطه ای که درجه ای از الگومندی برخوردار است، یعنی روابط اجزا تصادفی نیست.و نیز باید بتوان مجموعه ای از ارزشها و اهداف را نیز در آن پیش برد.پس نظم امری اجتماعی است.
  • نظام ب جامعه است : زیرا اهداف اولیه خود که عبارت اند از حفظ خود جامعه مرکب از دولتها ، حفظ حاکمیت اعضا و حفظ صلح را دنبال می کند.
  • مکتب انگلیسی با تاکید بر وجود انارشی و با جذب عنصر دیگری (جامعه ب ی ) می کوشد همکاری را نیز توضیح بدهد.
  • بول تاکید دارد که وجود جامعه منوط به وجود دولت در راس آن نیست.
  • دولتها به رغم داشتن توانایی شکستن قواعد در اغلب موارد ، آنها را نمی شکنند و خود را مکلف به احترام به توافقات ب ی ، مستقل از ضمانتهای اجرایی و امکان مجازات می دانند ، دلیل این حس تکلیف «منافع دولتها»است، زیرا پیگیری هرگونه منافع منوط به دنبال کردن این منافع اولیه است.
  • بداشت کثرت گرا ریشه در افکار اوپنهایم دارد و برداشت همبستگی گرا در افکار گرسیوس.
  • کثرت گرا به برداشت واقع گرا نزدیک است و برداشت همبستگی گرا به برداشت آرمان گرا.
  • بول نگاه لیبرال ها را در مورد تبدیل نظام ر.ب به یک نظم جهانی را عادلانه تر و صلح امیز تر می داند.
  • بول سه دسته قواعد را تشخیص می دهد :
  1. قواعد مبین اصل هنجاری بنیادین یا قوام بخش سیاست جهانی یعنی حفظ دولتهای حاکم (constitutive)
  2. قواعد همزیستی مانند قواعد مربوط به تحدید خشونت
  3. مجموعه قواعد مربوط به تنظیم همکاری میان دولتها
  • قواعد می تواند جنبه ابزاری داشته باشد اما نظام حاصل از آن به نفع همگان است.
  • پیروان مکتب انگلیسی بر نقش نهادها ، هنجارها ، قواعد و در کل نهادها در نظام ب تاکید دارند.
  • ازنظر مکتب انگلیسی نهادهای بین المللی دولتها را از نقش اصلی شان در اجرای کارکردهای سیاسی جامعه ب محروم  نمی کند و به عنوان مرجع اقتدار مرکزی در نظام بین الملل نیز عمل نمی کنند.
  • نهادها دولتها را متوجه می کنند که از اهداف مشترک خود غافل نمانند.
  • بول بر 5 نوع نهاد که همه آنها در جامعه اروپایی شکل گرفته اند تاکید می کند:
  1. موازنه قدرت
  2. حقوق ب
  3. دیپلماسی
  4. جنگ
  5. نظام مدیریتی قدرت های بزرگ
  • نظر مکتب انگلیسی درباره تحول در نظام بین الملل در میانه نظر بدبینانه واقع گرایی و خوش بینانه لیبرال ها قرار دارد.
  • مکتب انگلیسی در عین توجه به امور جاری در روابط بین الملل ، نگاه انتقادی خود را نسبت به آن حفظ می کند و نگاه مکتب انگلیسی به تغییر ناشی از همین نگاه انتقادی است.
  • نگاه مکتب انگلیسی به تغییر در بسیاری از بحث ها جنبه هنجاری به خود می گیرد.
  • بدیل هایی که بول برای جایگزینی نظام موجود دولتی می آورد :
  1. بقایای نظام دولتها بدون وجود عنصر جامعه جهانی
  2. بقایای دولتی بدون وجود نظام (یعنی کاهش تعاملات تا حدی که دولتها برهم تاثیر نداشته باشند )
  3. شکل گیری یک حکومت جهانی
  4. ظهور قرون وسطایی جدید (new medievalism)
  5. شکل گیری بدیل هایی که سابقه تاریخی ندارند.
  • عواملی چون همگرایی منطقه ای ، تجزیه دولتها ، احیای خشونت های ب ی (توسط گروه های غیر دولتی)، وجود سازمانهای فراملی و وحدت فناورانه جهان می توانند نشانه هایی از قرون وسطایی جدید باشند.
  • بول امکان تحقق اشکال بدیل جامعه ب ی موجود را اندک می بیند.
  • بول : آنچه می تواند به پایداری نظم و موجودیت جامعه بین المللی کمک کند ، اجماعی گسترده و فراتر از اجماع میان قدرتهای بزرگ ، توجه به تقاضاهای کشورهای جهان سوم ، و جهانی کردن فرهنگ ب ی از طریق گنجاندن عناصر غیر غربی در آن است.
  • بول : نظم ناعدلانه پایدار نیست ، و لازمه ی حفظ نظم وجود درجه ای از عدالت است . برای رسیدن به عدالت باید تلاش کرد
  • برای بول مهم این است که چگونه می توان به حفظ نظم ، تغییر عادلانه ایجاد کرد.
  • وینسنت (vincent) : برآن است که واقعیت وجودی جامعه ب ی در مقابل جنبه آرمانی آن ، ما را ناگریز می سازد که در چارچوب آن به دنبال تحول باشیم و نه در ورای آن . این وضعیت تا زمانی که احساس تعلق به جامعه جهانی شکل نگرفته باقی خواهد ماند.
  • انتقادها :
  • توجه صرف به بازیگران دولتی

تاکید بر قدرت های بزرگ